Pecynnau gwaith

Prif allbynnau Ecostructure yw offer ac adnoddau sy’n canolbwyntio ar randdeiliaid, y bwriedir iddynt godi ymwybyddiaeth o gyfleoedd i ddefnyddio dulliau eco-beirianyddol arfordirol o addasu i’r newid yn yr hinsawdd, a’i gwneud yn haws i bobl fanteisio ar y cyfleoedd hynny. I gyd-fynd â phob un o allbynnau’r prosiect ceir menter wedi’i thargedu i godi ymwybyddiaeth, a fydd yn defnyddio cyfryngau cymdeithasol, taflenni ffeithiau, e-lythyrau newyddion a dull arloesol Ecostructure ei hun o gasglu a throsglwyddo gwybodaeth sy’n seiliedig ar system gwybodaeth ddaearyddol, er mwyn cysylltu â defnyddwyr posibl.

Pecyn gwaith 1: Arwain a rheoli’r prosiect:

Mae pecyn gwaith 1 yn ategu prosiect ECOSTRUCTURE trwy ddarparu gwasanaethau rheoli a gweinyddu. Yn ogystal â goruchwylio’r gwaith o gyflawni gweithgareddau o ddydd i ddydd, bydd y tîm rheoli yn cydlynu ac yn cynorthwyo Pwyllgor Llywio a fydd yn cynnwys cynrychiolwyr rhanddeiliaid allweddol o’r sector cyhoeddus a’r sector preifat. Bydd y Pwyllgor Llywio yn darparu arweiniad a chyngor ynghylch cyfeiriad a ffocws y prosiect.

 

Pecyn gwaith 2: Cyflwr ecolegol strwythurau arfordirol:

Gall strwythurau arfordirol artiffisial gyfateb i lannau a riffiau creigiog naturiol sy’n cynnal cymunedau sydd, ar yr wyneb, yn debyg iawn o safbwynt ecolegol. At ei gilydd, fodd bynnag, mae cymunedau ecolegol ar strwythurau artiffisial yn wahanol i’r rhai a geir mewn cynefinoedd naturiol, ac mae iddynt oblygiadau a allai fod yn bwysig i wasanaethau ecosystem a bioamrywiaeth arfordirol. Mae disgrifio’r gwahaniaethau hyn yng nghyd-destun Môr Iwerddon yn gam allweddol tuag at nod cyffredinol ECOSTRUCTURE, sef hybu gwaith dylunio sensitif o safbwynt ecolegol yng nghyswllt strwythurau artiffisial yn yr amgylchedd morol.

Amcan pecyn gwaith 2

Bydd pecyn gwaith 2 yn disgrifio nodweddion cynhenid allweddol strwythurau artiffisial sy’n bodoli ym Môr Iwerddon, a chyd-destunau amgylcheddol y strwythurau dan sylw. Bydd hynny’n golygu bod modd adnabod y nodweddion sy’n gysylltiedig â’r effeithiau lleiaf ar ecosystemau naturiol, a allai arwain hefyd at fanteision cadwraethol a chymdeithasol.

Er mwyn cyflawni’r amcan uchod, bydd pecyn gwaith 2:

  • Yn mapio ac yn disgrifio nodweddion cynhenid ac anghynhenid strwythurau arfordirol yn ardal yr astudiaeth, gan gynhyrchu delweddau a mapiau system gwybodaeth ddaearyddol o’r strwythurau.
  • Yn samplu biota er mwyn cymharu patrymau a phrosesau ecosystemau ar strwythurau dethol ac ar strwythurau naturiol cyfatebol gerllaw.
  • Yn modelu cydberthnasau rhwng biota ac ecosystemau er mwyn dangos pa nodweddion ym mha gyd-destunau fyddai’n lleihau effeithiau/yn cynyddu manteision ar gyfer bioamrywiaeth, er mwyn gallu rhagweld pa gymunedau biolegol a gwasanaethau ecosystem a gynhelir gan strwythurau arfordirol.

Pecyn gwaith 3: Ymgorffori gwaith dylunio sensitif o safbwynt ecolegol:

Mae gwaith ymchwil wedi dangos bod modd hybu bioamrywiaeth ar strwythurau arfordirol artiffisial trwy ymyriadau dylunio peirianyddol, a bod potensial i sicrhau manteision economaidd-gymdeithasol cysylltiedig – gelwir hynny’n beirianneg ecolegol (neu’n eco-beirianneg). Er bod llawer o dystiolaeth ‘profi cysyniad’ ar gael yn fyd-eang, prin yw’r defnydd a wnaed o ddyluniadau eco-beirianyddol mewn datblygiadau maint llawn ac erys llawer o gwestiynau ynghylch eu gwerth posibl a’r graddau y gellir eu defnyddio. Dangosodd arolwg o farn rhanddeiliaid yng Nghymru a Lloegr fod diffyg ymwybyddiaeth o’r dulliau eco-beirianyddol hyn, a diffyg hyder yn y dystiolaeth sydd o’u plaid, yn rhwystr mawr o safbwynt eu gweithredu.

Amcan pecyn gwaith 3

Bydd pecyn gwaith 3 yn crynhoi tystiolaeth ynghylch peirianneg ecolegol yn dilyn treialon ymchwil a gynhaliwyd ledled y byd, ac yn hyrwyddo’r dystiolaeth honno trwy gatalog esblygol o ddulliau eco-beirianyddol y gellir eu gwerthuso ar sail yr effaith y rhagwelir y byddant yn ei chael ar fioamrywiaeth a gwasanaethau ecosystem, cost a chryfder y dystiolaeth. Caiff tystiolaeth ychwanegol ei chynhyrchu trwy gynnal treialon arbrofol ar ddyluniadau eco-beirianyddol newydd a rhai sy’n bodoli’n barod, a ddefnyddiwyd mewn strwythurau artiffisial ym Môr Iwerddon.

Er mwyn cyflawni’r amcan uchod, bydd pecyn gwaith 3:

  • Yn crynhoi catalog o ymyriadau eco-beirianyddol y rhoddwyd prawf arnynt, gyda gwerthusiad o’r dystiolaeth sy’n ategu eu heffeithlonrwydd.
  • Yn rhoi prawf ar ymyriadau eco-beirianyddol sy’n bodoli’n barod mewn strwythurau artiffisial ym Môr Iwerddon, er mwyn asesu eu perfformiad dan wahanol amodau amgylcheddol.
  • Yn dylunio ymyriadau eco-beirianyddol newydd mewn strwythurau artiffisial ym Môr Iwerddon ac yn rhoi prawf arnynt.
  • Yn hyrwyddo catalog esblygol o ddulliau eco-beirianyddol i fyd diwydiant ac i ymarferwyr ym Môr Iwerddon a thu hwnt, trwy weithdai cyfnewid gwybodaeth.

Pecyn gwaith 4: Rhywogaethau estron a bioddiogelwch:

Un o’r heriau byd-eang mwyaf i fioamrywiaeth a gallu ecosystemau i weithredu yw’r modd y mae rhywogaethau estron yn cael eu cyflwyno a’r modd y maent yn ymledu ac yn ymsefydlu, a hwylusir gan y ffaith bod masnach fyd-eang a rhwydweithiau cludiant yn dal i ehangu. Mae porthladdoedd a marinâu yn lleoedd lle mae rhywogaethau estron yn fwy tueddol o gael eu cyflwyno, oherwydd nad oes ffiniau yn ein cefnforoedd a’n moroedd arfordirol ac oherwydd bod llongau masnach a chychod hamdden yn cael symud yn rhydd a bod y rheini’n cludo organebau estron yn eu dŵr balast ac ar ffurf baw sy’n glynu wrth eu cyrff. Mae’r ffaith bod digwyddiadau eithafol (stormydd a gwlybaniaeth) yn digwydd yn fwy aml a’r ffaith bod yr hinsawdd yn cynhesu’n raddol wedi cynyddu’r tebygolrwydd y caiff rhywogaethau estron eu cyflwyno ac y byddant yn ymledu wedi hynny mewn moroedd arfordirol. Mae’r cynnydd mewn strwythurau caled megis amddiffynfeydd arfordirol, a godwyd o ganlyniad i’r newid yn yr hinsawdd, hefyd yn ei gwneud yn haws efallai i rywogaethau estron ymledu ar ôl iddynt gael eu cyflwyno, oherwydd eu bod yn darparu cyfres o gerrig camu sy’n gynefin addas i organebau sy’n glynu wrth gyrff llongau a chychod.

Amcanion pecyn gwaith 4

Bydd pecyn gwaith 4 yn mynd i’r afael â’r materion uchod drwy ymchwilio i batrymau dosbarthiad a chyfansoddiad genetig rhywogaethau estron yng nghyswllt strwythurau artiffisial o amgylch Môr Iwerddon, a bydd yn gweld sut y mae strwythurau artiffisial yn ei gwneud yn haws i rywogaethau estron gael eu cyflwyno ac ymledu wedi hynny.

Er mwyn cyflawni’r amcanion uchod, bydd pecyn gwaith 4:

  • Yn datblygu adnodd i ragweld effeithiau strwythurau arfordirol ar y modd y mae rhywogaethau brodorol ac estron yn gwasgaru a’r modd y caiff amrywiadau genetig eu trosglwyddo o’r naill boblogaeth i’r llall.
  • Yn datblygu dyfeisiau a phrotocolau bioddiogelwch ar gyfer porthladdoedd a marinâu.
  • Yn creu offer sy’n rhoi rhybudd cynnar ynghylch rhywogaethau estron ac sy’n ymateb yn gyflym iddynt.

Pecyn gwaith 5: Cymdeithas, economi a llywodraethu:

Mae strwythurau amddiffyn yr arfordir yn chwarae rhan bwysig yn y gwaith o ddiogelu bywydau ac amddiffyn eiddo rhag effeithiau’r newid yn yr hinsawdd, ac mae dulliau o gynhyrchu ynni adnewyddadwy o’r môr yn elfen bwysig o gynlluniau i leihau allyriadau nwyon tŷ gwydr. Fodd bynnag, gall y ddau fath o ddatblygiad gael effaith negyddol ar ecosystemau arfordirol a diwydiannau cysylltiedig (e.e. twristiaeth, pysgota). Er mwyn sicrhau bod datblygiadau newydd a datblygiadau sy’n bodoli’n barod yn cael yr effaith gadarnhaol fwyaf posibl, mae’n bwysig manteisio ar gyfleoedd i gynyddu eu gwerth economaidd, amgylcheddol a diwylliannol i randdeiliaid ar hyd yr arfordir.

Amcan pecyn gwaith 5

Bydd pecyn gwaith 5 yn mynd i’r afael â chael rhanddeiliaid i ymwneud â gwaith datblygu ar yr arfordir, a’i effeithiau economaidd-gymdeithasol, gan ddatblygu model cydweithredol er mwyn sicrhau bod y dulliau eco-beirianyddol arfaethedig ar gyfer strwythurau arfordirol yn cynnig y budd mwyaf posibl i’r holl gymunedau buddiant.

Er mwyn cyflawni’r amcan uchod, bydd pecyn gwaith 5:

  • Yn dadansoddi anghenion cymunedol.
  • Yn asesu blaenoriaethau rheoli ar gyfer seilwaith arfordirol.
  • Yn datblygu dull ar-lein, sy’n seiliedig ar system gwybodaeth ddaearyddol, ar gyfer achosion o ryngweithio â rhanddeiliaid.
  • Yn datblygu rhwydwaith rhanddeiliaid Ecostructure.

Pecyn gwaith 6: Lledaenu a throsglwyddo gwybodaeth:

Er mwyn cynorthwyo proses effeithiol a chynhwysol ar gyfer gwneud penderfyniadau ynghylch dylunio ein seilwaith arfordirol mewn modd sensitif o safbwynt ecolegol, mae’n bwysig cyfleu a lledaenu gwybodaeth am allbynnau’r prosiect i gynulleidfaoedd perthnasol sy’n cynnwys: awdurdodau cyhoeddus y mae Cyfarwyddebau Ewropeaidd yn berthnasol iddynt (e.e. Cyfarwyddeb Fframwaith y Strategaeth Forol, Cynllunio Gofodol Morol), sefydliadau sector preifat mewn diwydiannau perthnasol (e.e. diwydiannau adeiladu, llongau, pysgota, twristiaeth), academyddion mewn meysydd cysylltiedig a’r cyhoedd yn gyffredinol.

Amcan pecyn gwaith 6

Bydd pecyn gwaith 6 yn codi ymwybyddiaeth o’r offer a’r adnoddau a gynhyrchir gan Ecostructure, gan annog y sawl sydd â’r potensial mwyaf i elwa ohonynt i fanteisio arnynt a’u defnyddio. Ceir cysylltiad agos rhwng pecyn gwaith 6 a phecyn gwaith 5, a phrif ddiben pecyn gwaith 6 yw cynorthwyo’r holl becynnau gwaith eraill.

Er mwyn cyflawni’r amcan uchod, bydd pecyn gwaith 6:

  • Yn datblygu cynllun mewnol ar gyfer lledaenu gwybodaeth, er mwyn cynorthwyo gweithgareddau allgymorth a chyfathrebu partneriaid y prosiect.
  • Yn datblygu ac yn rheoli gwefan y prosiect.
  • Yn defnyddio cyfrifon Ecostructure ar gyfryngau cymdeithasol i ymgysylltu ag ystod eang o gynulleidfaoedd a lledaenu gwybodaeth am y prosiect yn ddi-oed.
  • Yn datblygu taflenni ffeithiau ynghylch y prosiect, sy’n cynnwys gwybodaeth allweddol am y prosiect, ar gyfer cynulleidfaoedd penodol a glustnodwyd.
  • Yn datblygu e-lythyr newyddion blynyddol sy’n crynhoi cynnydd y prosiect mor belled ar gyfer rhanddeiliaid y prosiect.